“Đi ra, đi ra liền. Đừng có giành việc của má.” – má đuổi tôi ra khỏi bếp khi tôi dám xớ rớ vô rửa chén sau bữa ăn.
Với một thằng đàn ông xa nhà hai mươi năm thì việc tự chăm sóc bản thân mình là chuyện hiển nhiên. Ngủ dậy phải xếp mùng mền, ăn xong phải rửa chén, cuối tuần phải dọn nhà, làm biếng thì ra ăn tiệm. Đó là ở ngoài, nhưng về nhà thì con phải nhớ là mình chưa có mồ côi. Mình chưa-mồ-côi. Dù có ra đời bản lĩnh bao nhiêu, kiếm được bao nhiêu tiền, ảnh hưởng được bao nhiêu người, thì mình cũng phải tôn trọng cái quyền làm má của má, nghe sự phân phó của má trong nhà.

Cái quyền làm má, đối với má và rất nhiều bà má khác, là cái quyền được chăm sóc cho đám con, được dọn dẹp nhà cửa và được kiếm chút đỉnh phụ vô tiền chợ hàng ngày. Dù cho con có thể tự chăm sóc mình, dọn dẹp nhà cửa cho má và kiếm tiền nuôi cả nhà, thì cái quyền làm má cũng chẳng có phai lợt đi chút nào.

Mà cũng bởi vì như vậy, nếu mà một bà má không được thấy con mình té đau để rồi đỡ lấy nó, ôm nó, xuýt xoa hay khóc cùng với nó thì đó là bà má buồn nhất trên cuộc đời này. Dòng đời xô đẩy, con lớn lên, bản lĩnh hơn rồi giấu đi những áp lực, những nỗi buồn và những thất bại. Để rồi má dần mất đi cái quyền được ôm con mà xuýt xoa “xót con của má quá!”. Để rồi má chỉ dõi theo bóng lưng của con trên đường đời. Má nhìn con về nhà cười phớ lớ mà cứ nhớ hồi con nít té trầy chân là khóc gào lên đợi má chạy lại dỗ dành. Má chỉ mong tới cái ngày nào đó, con về nhà miệng cười khặc khặc mà tay vén áo khoe với má những vết thẹo đời con đã có, để má được lần theo mấy vết thẹo đó mà xót, mà xuýt xoa, mà rớt nước mắt vì con mình đã nhiều lần té đau như vậy mà má hổng có hay. Để rồi má lại được làm má, được ôm con mà xót, được nấu những bữa ăn ngon nhất má có thể nấu, rồi ngồi ngó nó ăn ngon lành. Để má cảm nhận được tình yêu của mình đang làm lành dần những vết thẹo cũ trên cuộc đời của nó. Má thấy gần con hơn không phải vì con chỉ toàn cười vui hay con đem tiền về nuôi gia đình, mà vì má được ôm trọn con của má, ôm những vết thẹo của con má. Để má thương.

Để má được làm má, thì con mới được làm con. Mà, con đâu có cả trăm năm để làm con đâu. Có thương má thì để má được làm nhiệm vụ của má, được chăm sóc con. Còn nhiệm vụ của con là nâng đỡ má khi sức của má giảm dần theo thời gian. Đừng có bực bội khi má nhắc ăn, nhắc ngủ. Đừng có khó chịu bác bỏ khi má đòi nấu ăn khi cả nhà đi chơi, hay má đòi mua sắm quần áo cho con bằng tiền tiết kiệm của má, bởi vì má chỉ đang làm điều má có thể, để yêu con. Nhiệm vụ của con là chăm sóc cho sức khỏe và sự an vui của má, để cái “nhiệm kỳ làm má” ngắn ngủi này được trọn vẹn với đám con.

Có điều, một bà má không chỉ có một nhiệm vụ gắn liền với chức danh Má. Hôm rồi tôi cũng nói với bà già: Má không chỉ là má của mấy đứa con. Má còn là cô gái chưa kịp sống đời độc thân đã đi lấy chồng và một cô học sinh giỏi phải dang dở chuyện học hành. Vì vậy má không chỉ có nhiệm vụ làm má. Má còn có nhiệm vụ sống đời một cô gái trọn vẹn nữa. Đi đi má, thả cô Lệ ra cho cổ được sống, đừng có nhốt cổ trong bếp hoài, bắt cổ làm má hoài, tội cổ lắm.